تبلیغات
شهر و شهرساز - تاریخ شهرنشینی کنونی-بخش دوم
چهارشنبه 5 آبان 1389

تاریخ شهرنشینی کنونی-بخش دوم

   نوشته شده توسط: میثم برگ بید وندی    نوع مطلب :مقالات ،

تاریخ شهرنشینی کنونی-بخش دوم

منبع: سایت انسان شناسی و فرهنگ

http://www.urbanity.ir/up/uploads/1288082246.jpg

 



موقعیت مکانی شهرها
موقعیت یک شهر اغلب به عملکرد و نقش اولیه آن؛ که معمولا به مقوله های دفاع، تجارت، منابع، مدیریت یا مذهب منتسب است، باز میگردد. نیازهای سوق الجیشی در گذشته بسیار حائز اهمیت بوده اند، به ویژه زمانی که کنترل حرکات در یک ناحیه بسیار ضروری بوده است. برای مثال در افغانستان، کابل در مکانی رشد کرد که این مکان عبور و مرور از گذرگاه خیبر را- که یکی از راه های اصلی در میان کوه های هندوکش است-کنترل میکند.
تجارت یک نیروی آرام تر است که موقعیت شهر ها از آن ناشی می شود. زمانی که شهر های تجاری در حال شکوفایی هستند، ارتباطات خوب و راه های حمل و نقل اموری حیاتی تلقی می شوند. برای مثال سنگاپور تنگه مالاکا را- که از راه های اصلی کشتیرانی میان بنادر شرق آسیا و بنادر واقع در غرب است- کنترل میکند. وجود منابع کمیاب یکی دیگر از شاخصه های مهم در موقعیت شهرها هستند. ژوهانسبورگ یک نمونه شهری است که در مجاورت منابع با ارزش توسعه یافته است، در این مورد نواحی زرخیز بسیار غنی افریقای جنوبی. به همین ترتیب کیرونا و گالیور (Kiruna and Gällivare) در نواحی سرد شمالی سوئد، در قلب ذخایر فراوان معادن آهن قرار دارند.

شهرها به عنوان مراکز مدیریتی بر پا شده اند، مانند مادرید در اسپانیا و سانتیاگو در شیلی، که اغلب موقعیت مکانی (فیزیکی) مرکزی را اشغال میکنند تا کم و بیش دسترسی یکسانی را به تمام بخش های کشور فراهم نمایند. مکان واشنگتن دی سی، به عنوان نقطه میانی 13 ایالت اولیه ی متحد شده از شمال به جنوب، برای پایتخت انتخاب شد.
نهایتا تعدادی از شهرها از مکان های مقدس سرچشمه گرفته اند. مکه به حد بزرگی توسعه یافته چون محل تولد محمد، بنیان گذار اسلام بود. میلیون ها مردم در سراسر دنیای اسلام همه ساله برای زیارتی به نام حج در آنجا گرد هم می آیند.

مناظر طبیعی شهری
همانگونه که موقعیت یک شهر نقش و عملکرد سکونتگاه اولیه را بازتاب میدهد، طرح خیابان ها، الگوی کاربری زمین و سبک معماری از کنش میان شاخصه های گوناگونی شامل مکان، تاریخ و نیز عملکرد ناشی می شوند.
بسیاری از شهر ها و یا بخش هایی از شهرها مطابق طرحهای هندسی هستند، که این طرح ها نشان از یک تصمیم آگاهانه برای تحمیل نظم به منظره طبیعی دارند. متداول ترین طرح ها شبکه شطرنجی است که در آن خیابان ها با یکدیگر موازی بوده و با زوایای عمود یکدیگر را قطع میکنند. چنین طرحی از زمان یونان باستان وجود داشته است. در قرن شانزدهم شهرهای مستعمراتی اسپانیایی در امریکای جنوبی-بر طبق مقررات طرح ریزی- به صورت شبکه شطرنجی خیابان بندی شدند. بسیاری از شهرهای ایالات متحده مانند فیلادلفیا و نیویورک به منظور تسهیل فروش زمین، از ابتدا بر طبق شبکه شطرنجی خیابان بندی شدند. این الگو تنها منحصر به کشورهای اروپایی و مستعمرات آنها نیست. در قرن پانزدهم، پکن برطبق شبکه خیابان هایی که قصر شاهی را محاط کرده بود طرح ریزی شد. طرح سایر شهرها مانند طرح های پاریس و دهلی نو معابر انشعابی را با هم ترکیب میکند. طرح خیابان بندی مسکو یک سری دوایر متحدالمرکز است.
طرح های شهری فراتر از تمرینات ساده ی دستورات هندسی هستند. هرچند آنها نیز ارزش های گروه ها یا افرادی را بازتاب میدهند که درموقعیت اعمال نفوذ بر مناظر شهری هستند. به نظر برخی، رشد آشفته و بی نظم شهری که از کمبود برنامه ریزی در قرن 19 ناشی می شود، مسئول بسیاری از بیماری های اجتماعی است. نهضت شهرهای جدید که در بریتانیا در اوایل دهه 1900 آغاز شد، کوششی بود برای طرح ریزی شهر های جدید با تلفیق بهترین شاخصه های زندگی روستایی و شهری.
همچنین برنامه ریزان برای الهامات خود به آینده نگاه کرده اند. دولت برزیل در سال 1956 یک پایتخت جدید در برازیلیا دایر کرد. مکان مذکور عمدا دور از مراکز جمعیتی ساحلی ریو دوژانیرو و سائو پائولو استقرار یافت تا بر توسعه داخلی تاکید شود. در طرح یاد شده شهر به یک هواپیما شباهت دارد که خود تصویری نیرومند از آینده همراه با مسکن و ادارات بوده و صنعت در نواحی متمایزی جدا شده است.
سایر شهرها بر اساس شیوه ی کم و بیش برنامه ریزی نشده رشد یافته اند. چنین مکان هایی که گفته می شود که به طور ارگانیک توسعه یافته اند آرایش تصادفی تری از خیابان ها را نمایش می دهند. برای مثال هسته شهرهای اروپایی قرون وسطی و بخش های قدیمی شهرهای اسلامی درجه ای از پیچیدگی را نشان میدهد که ناشی از فقدان برنامه ریزی است. هرچند این امر بدین مفهوم نیست که این چشم اندازهای شهری فاقد نظم هستند. شهرهایی که با یک فرهنگ مشترک توسعه یافته اند دارای شباهت های زیادی هستند. برای مثال بخش های قدیمی تر شهرهای اسلامی قاهره، دمشق و فاس همه دارای ویژگی های کالبدی مشترکی هستند. در مرکز همه آنها ارگ، مسجد جامع، قصر و سوق (souk) (1) یا بازار اصلی قرار دارد. شهر به محلات مجزا که به روستا شباهت داشتند تقسیم شده و تا همین اواخر بیشتر زندگی روزانه افراد در آنجا صورت میگرفت. برای مثال هسته باستانی دمشق حدودا به 70 محله تقسیم شده بود. ضمنا آرایش و ابعاد خیابان ها و معماری و جهت گیری خانه ها با رهنمون های نوشته شده در قرآن مطابقت میکرد.

توسعه های شهری
در شهرهای واقع در اروپا و امریکای شمالی رکود صنعت سبب شد که برخی از نواحی درون شهری متروک شوند. در بسیاری از موارد این نواحی برای ایجاد مساکن گرانقیمت نوسازی شده اند که به این فرایند اصالت بخشی (gentrification) میگویند. داکلند لندن همانند محله های مرکزی در سیدنی استرالیا و بالتیمور، بروکلیت (یکی از محلات شهر نیویورک)، بوستون و بسیاری از شهرهای قدیمی تر ایالات متحده تحت این نوع از تجدید حیات قرار دارد. این فرایند که مردم نسبتا مرفه را به هسته مرکزی شهر جذب میکند بر خلاف جهت مهاجرت به حومه ها، که در شهرهای کشورهای صنعتی رواج دارد، عمل میکند.
در مقابل، در شهرهای امریکای مرکزی و جنوبی ساکنان ثروتمند گرایش تاریخی به تمرکز در مناطق مرکزی داشته و فقرا در نواحی پیرامونی تر زندگی کرده اند. این شرایط تا حدودی از قوانین برنامه ریزی اسپانیا در قرن شانزدهم سرچشمه میگیرد؛ این قوانین حکم میکرد مردم استعمارگر در زمین های نخستین مرکز شهر سکنی گزینند و مردم بومی در نواحی دورتر نزدیک به معادن و مزارع، یعنی جایی که کار میکردند، زندگی کنند. امروزه بسیاری از فقرای شهری در سکونتگاه های غیر بهداشتی حاشیه ی شهرها زندگی می کنند. این الگو حتی در جایی که حومه های شهر به بالای تپه ها گسترش یافته سیطره دارد، مثل ریو دوژانیرو، که این امر اگر فواید اندکی نیز داشته باشد ولی مناظر ضعیف نفس گیری را ارائه میکند. در شیلی این زاغه های پراکنده قارچ و در برزیل فاولا (favelas) (2) خوانده می شود، که در اصل این واژه نام گلی است که در دامنه تپه ها می روید.
در سایر شهرهای جهان در حال توسعه، به مساله کمبود مسکن به شیوه های گوناگونی پرداخته شده است. برای مثال در بزرگترین شهر آفریقا، قاهره، طبقات اضافی به خانه ها و بلوک های آپارتمانی افزوده شد تا مردم بیشتر و بیشتری در آنها جای داده شوند. صدها هزار فقیر به عنوان مالکان تصرف کننده در قبرهای گورستان بدنام حاشیه شهر، که شهر مردگان (City of the Dead) خوانده می شود، زندگی میکنند. شهرنشینی یک گرایش جهانی است که وعده می دهد که برای دهه ها ایستادگی کند تا باقی بماند. آیا شهرهای آینده قادر خواهند بود در برابر فشاری که رشد سریع و اغلب برنامه ریزی نشده را همراهی میکند، ایستادگی کنند؟ و آیا آنها توسط مشکلاتی چون فرسودگیِ زیر ساختها یا محیط از میان می روند؟ همچنانکه جمعیت شهری رشد میکند، شهرهای موجود برنامه ریزی و سیاست های دقیقی را نیاز خواهند داشت، اما چالش مذکور ادامه خواهد داشت تا مدل های جدید شهری را ابداع کرده و به شهرها کمک کند که با آینده تطابق پیدا کنند.


ترجمه ی زهره دودانگه

-مرجع شهرسازی 


Viagra pills
چهارشنبه 5 اردیبهشت 1397 08:21 ق.ظ

Position certainly regarded..
buy sildenafil viagra online pharmacy online order viagra getting viagra uk order sildenafil online uk safe place to buy viagra online uk buy viagra online at buy cheap viagra online usa buy generic viagra online cheap buy viagra europe
Cialis canada
شنبه 18 فروردین 1397 05:39 ب.ظ

You actually stated this very well!
cialis 20 mg cut in half brand cialis nl cialis 20 mg effectiveness prices on cialis 10 mg cialis generico postepay side effects for cialis prescription doctor cialis cialis e hiv cialis 5mg billiger free generic cialis
Generic cialis
شنبه 4 فروردین 1397 10:28 ب.ظ

Incredible many of helpful material!
generic cialis soft gels female cialis no prescription cialis italia gratis cialis generico en mexico i recommend cialis generico 40 mg cialis what if i take cialis bula rx cialis para comprar cipla cialis online canadian drugs generic cialis
Cialis online
پنجشنبه 2 فروردین 1397 05:33 ب.ظ

Thanks a lot! Fantastic information!
cialis australia org estudios de cialis genricos cialis kamagra levitra tarif cialis france prix de cialis prezzo di cialis in bulgaria chinese cialis 50 mg 200 cialis coupon pastillas cialis y alcoho cialis online napol
Carissa
جمعه 17 آذر 1396 08:30 ب.ظ
I take pleasure in, lead to I found just what I used to be looking for.
You've ended my 4 day lengthy hunt! God Bless you man. Have a nice day.

Bye
best medicare supplement plans
چهارشنبه 10 آبان 1396 06:46 ب.ظ
هر تعطیلات آخر هفته من برای بازدید از این وب سایت، به دلیل این که من از لذت لذت می برم، استفاده می کنم؛ زیرا این سایت ها هم چنین بسیار جذاب و جالب هستند.
شنبه 8 آبان 1389 06:28 ب.ظ
لینك شدین
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
قیمت زنده طلا و سکه