تبلیغات
شهر و شهرساز - مدیریت شهری باید حرف آخر را بزند
جمعه 30 مهر 1389

مدیریت شهری باید حرف آخر را بزند

   نوشته شده توسط: میثم برگ بید وندی    

مدیریت شهری باید حرف آخر را بزند


گفت و گو با محمد خوش چهره، رئیس فراکسیون مدیریت شهری مجلس هفتم

محمد خوش چهره، رئیس فراکسیون مدیریت شهری مجلس هفتم، با توجه به اشرافی که بر حوزه برنامه ریزی شهری دارد، نقشی مؤثر در تصمیم گیری های مجلس در حل موضوعات شهری ایفا کرده است.

به همین دلیل گفت و گویی اختصاصی با او داشته ایم که می خوانید:

▪ اگر موافقید در ابتدا در مورد نگاه شما به مدیریت شهری صحبت کنیم.

ـ مدیریت های توانای شهری علاوه بر آن که روی مأموریت ها و حیطه وظایف مدیریت شهری، که تلفیقی از شورای شهر (سیاستگذار و ناظر) و شهرداری (مجری) است، تمرکز می کنند، در تعاملات و کارکردهای شهری و حتی تنظیم روابط اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی شهروندان، نقشی اثرگذار و جدی دارند.

امروزه شهرها به ویژه کلانشهرها به مثابه یک موجود زنده مدام در حال تغییر، تحول و تحرک اند و درک نکردن صحیح از دلایل این تحول و تغییر و تشخیص ندادن نیازهای واقعی، می تواند چالش هایی جدی را فراروی شهر، شهروندان و مدیریت شهری قرار دهد.

دلایل سه گانه نرخ طبیعی رشد جمعیت، مهاجرت و تغییرات درآمدی، به ویژه ارتقای سطح درآمد، به همراه سایر عوامل سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی می توانند تغییرات جدی در کالبد شهر ایجاد کنند. توسعه موزون و یا ناموزون شهر و تغییر بافت و کاربری ها و عملکردها، ناشی از همین تغییراتند و خود را در ملاحظاتی مانند حمل و نقل شهری، سکونت شهری، اشتغال شهری و امثالهم نشان می دهند.

توانمندی مدیریت شهری را می توان با معیارهایی همچون تعامل شورا و شهرداری، درجه توسعه بافت ها و میزان اختیار و قدرت مدیریت شهری ارزیابی کرد. در برخی کلانشهرهای کشورهای توسعه یافته، این شهردار است که اکثراً حرف قطعی را در تصمیمات اساسی شهری می زند لکن، در کشورهای کمترتوسعه یافته، برعکس این نسبت به شدت کاهش می یابد.

▪ به این ترتیب شما معتقدید انتظارات در این حوزه، متناسب با اختیاراتی که می بایست باشد، نیست. اگر ممکن است به مصداق هایی هم اشاره کنید.

ـ ببینید شهر تبلور چهار فعالیت غالب است. یعنی نحوه استفاده از زمین شهری که به آن کاربری زمین شهری می گویند، طبق منشور رم و منشور آتن به چهار فعالیت اصلی سکونت، رفت و آمد، کار و فعالیت و فراغت تقسیم می شود. بنابراین متناسب با عقلانیت و توان مدیریت ها، «مدیریت شهر» و یا در بعضی کشورها «مدیریت کلان ملی»، تقسیم بندی فضای شهری را انجام می دهند.


برای مثال اگر آشفتگی در بازار مسکن و سیمای شهری و یا اختلال در حمل و نقل شهری یا مسائل مربوط به اوقات فراغت مانند فضای فرهنگی و تفریحی وجود داشته باشد، در مدل اول که مدیریت واحد شهری اداره کننده اصلی امور است، ریشه اشکالات به آنها برمی گردد و برعکس در مدل دوم که اداره کلانشهرها خارج از اختیار مدیریت شهری است، این اشکالات و اختلالات به نظام تصمیم گیر کلان و دولت بازمی گردد.

بنابراین در بسیاری از کلانشهرها مثل تهران، ریشه اختلالات ترافیکی یا آشفتگی بازار مسکن از جمله مواردی است که فراتر از حیطه اختیار و قدرت تصمیم گیری مدیریت شهری است.

▪ نقش مجلس در این زمینه چیست و چه اقداماتی انجام شده است؟

ـ باتوجه به مطالب ذکر شده، درک صحیح این موضوعات مخصوصاً برای نهادهای تصمیم گیری مانند مجلس و امثالهم بسیار مهم است که با ساماندهی و تصحیح شیوه مدیریت به دنبال ایجاد یک مدل مدیریت واحد شهری کارآمد باشندکه در آن تداخلات مدیریتی را از دستگاه های دولتی مانند استانداری، فرمانداری و حتی رئیس دولت بگیرد و به مدیریت شهری واگذار کند.

زیرا این موارد تصمیماتی هستند که هزینه های ناشی از آن را شهروندان و مدیریت شهری می پردازند.

به بیان صحیح این مدیریت واحد شهری است که باید حرف آخر را در شبکه و سیستم حمل و نقل شهری بخصوص اجزای تشکیل دهندة این سیستم شامل وسایل حمل و نقل، شبکه حمل و نقل، موضوع حمل و نقل «انسان یا کالا» و مدیریت حمل و نقل بزند؛ یعنی اینکه چه سهمی از این وسایل حمل و نقل، عمومی یا خصوصی باشد و یا ترکیب وسایل حمل و نقل عمومی با چه نسبت منطقی ای شامل مترو، اتوبوس، ون، تاکسی و... باشد.

در مواردی به دلیل آنکه تصمیم گیری با مدیریت کلان ملی یا دولت بوده، تضاد رویه آنها با مدیریت شهری موجب حمایت نکردن لازم شده، هزینه های عمده آن را در قالب ترافیک سنگین و غیرقابل تحمل، شهروندان می پردازند. در موضوع مترو، مونوریل یا نوع اتوبوس در شهر تهران نیز تخصیص نیافتن منابع یا تخصیص نامناسب، هزینه و مناقشات موجب کندی پروژه های زیربنایی سیستم حمل و نقل شده است.

در مجلس هفتم از ابتدا تلاش های زیادی در جهت آنکه مدیریت امور شهری در مسیر اصلی خود قرار گیرد، به صورت پراکنده انجام می شد که در نهایت در سال گذشته موجب ایجاد یک فراکسیون قوی، پرطرفدار و پرعضو به نام فراکسیون مدیریت شهری شد.

شورای مرکزی این فراکسیون غالباً از چهره های شاخص، توانمند و متخصص انتخاب شدند که توفیق ریاست آن را نیز اینجانب داشته ام.

ما با همکاری دوستان مجلس در یک فضای کاملاً تخصصی و فارغ از شائبه های سیاسی طرح های متعددی را دنبال کردیم که به دنبال آن مدیریت شهری توانست در برخی حوزه ها پیشرفت های قابل قبولی را کسب کند.

برای مثال به دوستان در دولت قبولاندیم در استانداردهای جهانی حمل و نقل شهری، سهم حمل و نقل عمومی ۷۰ درصد و حمل و نقل با وسایل شخصی ۳۰ درصد است و آن هم عموماً در تعطیلات آخر هفته ای، در ژاپن و در کلانشهری مانند توکیو که خود از سازندگان و صادرکنندگان عمده خودروست سهم حمل و نقل با وسایل شخصی حتی کمتر از ۳۰درصد نیز می باشد.

متأسفانه در کشور ما در کلانشهر تهران سهم این حمل و نقل کاملاً برعکس است و مردم به دلیل نامناسب و ناکافی بودن وسایل حمل و نقل عمومی از روی اجبار از وسایل حمل و نقل شخصی استفاده می کنند.

ما در مجلس یک مصوبه پرچالش را گذراندیم. این مصوبه با تصمیم دوستان ما در دولت و وزارت کشور تفاوت داشت. آنها هرچند قبول داشتند که ۷۵ درصد حمل و نقل عمومی باشد اما اولویت آن را به اتوبوس و تاکسی داده بودند که برخلاف سهم متعارف جهانی این وسایل بود و تنها ۱۰ درصد را برای مترو در نظر داشتند، حال آن که در صورت تخصیص منابع لازم، مترو ظرفیت گسترش بسیار مناسبی دارد.

در تهران در وضعیت کنونی بالغ بر ۲۰ میلیون سفر روزانه وجود دارد که تخمین زده می شود این رقم تا ۵ سال آینده به ۳۰میلیون برسد.

از آنجایی که متوسط جابه جایی یک اتوبوس روزانه۶۰۰ نفر است و در پیشنهاد دولت سهم اتوبوس ۴۰ درصد بود حاصل آن، نیاز به حدود ۲۰ هزار دستگاه اتوبوس بود که چنین حجمی از اتوبوس خود، عامل اصلی ایجاد ترافیک و منشأ آلودگی هوا می گردید و برای تاکسی هم سهم ۲۵ درصدی را قائل بودند در حالی که در موفق ترین کشورهای پیشرفته دنیا، سهم اتوبوس در جابه جایی بین ۵ تا ۷ درصد و سهم تاکسی بین ۲ تا ۳ درصد است و برعکس سهم مترو بیش از هفتاد درصد در ترکیب حمل و نقل عمومی می باشد.

پس این پیشنهاد دولت که در ایران تا سال ۱۳۹۱ سهم مترو به ۱۰ درصد برسد یک پیشنهاد و اقدام غیرکارشناسی بود و فراکسیون مدیریت شهری در مجلس با یک انسجام رفتاری با سایر نمایندگان و کمیسیون های تخصصی سبب شد جدول نامناسب مزبور تغییر و سهم مترو به ۳۰ درصد برای ۴ سال آینده ارتقا داده شود و برعکس سهم تاکسی در مرحله اول از ۲۵ درصد به ۱۵ درصد و بعد در صورت کارایی مترو به ۵ درصد کاهش یابد و سهم اتوبوس نیز به همین نسبت تغییر کند.

▪ غیر از این مورد، دیگر به چه موضوعاتی در فراکسیون مدیریت شهری پرداخته اید. به یکی دو نمونه اشاره کنید.

ـ در فراکسیون مدیریت شهری مصوبات دیگری را نیز دنبال کرده ایم مثلاً مصوبه ای برای جلوگیری از نابودی باغات شهری یا تخصیص منابع برای خرید بافت فرسوده و نوسازی آن که این امور همه در راستای دیدگاه های کارشناسی و علمی و منطبق بر رویه ها و تجارب کشورهای موفق بوده است و ان شاءا... در مجلس هشتم نیز ایجاد کمیسیون مدیریت شهری را دنبال خواهیم کرد که به طور یقین برکات فراوانی را در جهت رفاه شهروندان و مساعدت به مدیریت شهرها در پی خواهد داشت.
http://www.aftab.ir/articles/economy_mar...5742p1.php

BHW
پنجشنبه 31 فروردین 1396 06:37 ب.ظ
Saved as a favorite, I like your web site!
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
قیمت زنده طلا و سکه